فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى - سبحانی، علیرضا - الصفحة ٢٦٧ - نكات مورد توجه

نتيجه اين كه «بدا» ثبوتاً جز اين نيست كه سرنوشت به وسيله عمل نيك و بد عوض مى شود ولى در مقام اثبات جز اين نيست كه پيامبرى يا امامى از وقوع پديده اى خبر مى دهد، امّا آن پديده رخ نمى دهد و علّت آن را در خود روايات متذكر شده و هرگز عقيده به بدا وسيله توجيه خبرهاى دروغ و گزارش هاى غير واقعى نبوده است. ولى در عين حال بهره گيرى از «بدا» در مقام اثبات بسيار كم بوده است.

نكات مورد توجه

١. در هنگام وقوع بدا، خبر نخست، هر چند تحقق نمى پذيرد، مثلاً عذاب بر قوم يونس، فرود نمى آيد، عروس در حجله نمى ميرد،يا آن يهودى مارگزيده نمى شود ولى در عين حال، تقدير دوم، به گونه اى نيست كه گزارش اول را تكذيب كند و نمى رساند كه گزارش نخست از اساس درست نبوده، بلكه حتّى در صورت عدم تحقق، گزارش نخست راست و درست بوده است، به نشانه اين كه قوم يونس، طلايه هاى عذاب را ديدند و يا عروس، و آن يهودى، مار را زير رختخواب يا در ميان بار هيزم خود مشاهده كردند .

٢. «بدا»، در امور جزئى و سرنوشت هاى شخصى است و هرگز معارف كلى، در قلمرو بدا قرار نمى گيرد، مثلاً نبوت پيامبر گرامى يا خاتميت او يا خبرهاى غيبى كه از معجزات او به شمار مى روند، در قلمرو بدا قرار نمى گيرند و همچنين ظهور حضرت مهدى(عج) و علائم آن، كه يكى از عقايد قطعى اسلام است در قلمرو بدا قرار نگرفته و پيوسته ثابت و پا برجا خواهد بود.

بنابراين، اگر مسيح از ظهور پيامبرى به نام احمد گزارش داده است، هرگز